hyperventilatie

Hyperventilatie

Binnen de zorg krijgen we veel te maken met mensen die hyperventileren. Huisartsenposten, eerste hulpen en ambulancepersoneel hebben er dagelijks mee te maken. Een hyperventilatie aanval kan een erg angstige ervaring zijn. Mensen beschrijven bijvoorbeeld pijn op de borst en de vrees om dood te gaan. Zelden betreft dit een ‘ hysterisch persoon’ maar iemand als jij en ik die verkeerd adem haalt waardoor er allerlei vervelende symptomen ontstaan zoals:

  • benauwdheid
  • het verstijven van spieren
  • duizeligheid
  • beklemming op je borst
  • tintelingen rond mond en in handen en benen
  • droge mond
  • transpiratie
  • gevoel weg te raken ( wat zelden gebeurt)

Dit wordt veroorzaakt doordat met een te snelle ademhaling de koolzuur in het bloed daalt ( je blaast koolstofdioxide af) met gevolg dat in het bloed zuurstof moeilijker wordt losgelaten in de hersenen ( Bohr-effect) doordat het bloed alkalisch is. Bovendien zorgt een laag koolzuurgehalte in het bloed voor het vernauwen van de bloedvaten met gevolg van sensatie van tintelingen, druk op de borst, ( verzuring borst spieren) verkramping en uiteindelijk verzuring spieren.

LUCHT JE HART VOOR LUCHT

Acute hyperventilatie is vaak een signaal van je lichaam. Bij stress en angst kan het plots optreden ‘ in de rij bij de kassa’ maar ook wanneer je ‘net lekker aan het ontspannen bent op de bank’. Ademhalings oefeningen om een aanval te verhelpen helpt bij de acute fase maar het aanpakken van de oorzaak is van belang als je die angstige ervaring niet nogmaals wilt ervaren.

Wanneer je verkeerd blijft ademen, raakt je lichaam gewend aan het lage koolzuurgehalte in je bloed en spreken we van chronische hyperventilatie. Dit kan allerlei klachten veroorzaken zoals onbegrepen vermoeidheid, pijn op de borst, darm problemen, hoofdpijnklachten etc.
Mensen die chronisch hyperventileren maken vaak een onzekere, gespannen of angstige indruk. Vaak hebben ze een onregelmatige ademhaling vanuit de borst en zuchten ze vaak en diep. Bloeddruk en hartslag kunnen verhoogt zijn en reflexen levendig. Huid en handen kunnen klam zijn, handen en voeten koud en paarsachtig verkleurd. Trillen en fladderen van oogleden bij het staan met gesloten oogleden.
De behandeling bestaat uit het normaliseren van het koolzuurgehalte door ademhalings oefeningen en het aanpakken van de stressor.

Deze vormen van te snel ademen wordt primaire hyperventilatie genoemd.
Niet ieder persoon die snel ademt, ademt verkeerd maar reageert op de behoefte van het lichaam om koolzuur af te blazen om de zuurgraad van het bloed basis te houden. Dit noemen we secondaire hyperventilatie. Bij ziekte of bij inspanning gaat de verbranding omhoog waardoor er meer koolzuurgas vrijkomt in het lichaam dat geëlimineerd moet worden. Dit gebeurt middels de ademhaling. Deze vorm van hyperventilatie is dus productief en het proberen te normaliseren kan levensgevaarlijk zijn doordat het koolzuurgehalte in het bloed te hoog wordt met allerlei gevaarlijke processen in het lijf van dien.

Voordat je een coachtraject in gaat, adviseer ik je eerst je huisarts te bezoeken om uit te sluiten dat er een lichamelijke oorzaak is van jouw klachten. Daarna onderzoeken we wat de oorzaak is van je hyperventileren. En gaan we aan de slag om het te vóórkomen en te verhelpen mocht je toch nog aanvallen krijgen.